donderdag 16 januari 2014

Koufront luidt onbestendige weerfase in

Onder invloed van een Atlantische depressie krijgen we te maken met een in kracht toenemende zuidwestelijke hoogtestroming waarmee in staffels vochtige lucht wordt aangevoerd die vooral aan de zuidkant steeds weer voor neerslag zorgt. Aan de noordkant steekt de Südföhn op die daar de neerslag grotendeels onderdrukt.

Vooral in westen en zuiden sneeuw


Gisteren konden we even genieten van heerlijk wintersportweer en ook de weer condities waren goed zo niet prima. Op veel plaatsen scheen de zon volop en de temperaturen deden in de koudere en droge lucht zelfs winters aan (ja ja). Mede ook door de droge lucht was en bleef de vers gevallen sneeuw van prima kwaliteit. Dit betere weer hadden we te danken aan een overtrekkend tussenhoog. Vandaag verliest de hogedruk langzaam maar zeker zijn invloed op het weer in de Alpen en onder invloed van een opdringerige depressie die vandaag met kern net ten westen van Ierland aankomt gaat er het één en ander veranderen.


Prima weer gisteren ook in het  "Ortler" gebied (Furkelhutte), ingezonden via de APP
 
Opkomende föhn en neerslag
Op nadering van een koufront welke in de loop van vandaag de Alpen zal gaan binnentrekken nemen de drukverschillen tussen de zuid en noordkant van de Alpen vandaag verder toe. Deze drukverschillen gaan van west naar oost oplopen tot circa 10 hPa, genoeg voor een inzettende krachtige föhn die tot in de dalen en het aangrenzende Alpenvoorland zal overgrijpen. De föhn gaan we vandaag vooral in de westelijke Alpen al goed merken. In de bergen en de klassieke föhndalen neemt de wind flink toe en kan hard tot stormkracht bereiken. Op de hoogste toppen kunnen zware windstoten voorkomen.  Als tegenhanger van de föhn natuurlijk de toenemend stuwing aan de Alpenhoofdkam dan wel Alpenboog. De lucht die vanuit het zuidwesten wordt aangevoerd wordt gedwongen te stijgen, terwijl ze stijgt koelt ze af, condenseert en gaat vervolgens uitregenen of sneeuwen. Oftewel inzettende Südstau.


Gisteren zelf ook maar eens de ski's onde gebonden en de sneeuw en pistes verkend.
Foto Rosswald (Oberwallis) 2200m

De oostelijke Alpen doen het vandaag in de nabijheid van de nog hogere luchtdruk wat rustiger aan. Hier zal de föhn en de wind nog geen grote rol spelen, deels is het opgeklaard, deels weer bewolkt en lokaal is er weer de Hochnebel boven de dalen en laagland.
 
Opkomend koufront
Na een vrij koude start met lokaal weer matige en hier en daar  ook strenge vorst neemt vandaag in de westelijke Alpen de bewolking verder toe en uiteindelijke gaat het aan de Alpenzuidkant regenen en sneeuwen. Op dit moment sneeuwt het al in de zuidwestelijke Franse Alpen en ook het zuiden van de centrale Alpen mag weldra op eersten nattigheid of vlokken rekenen. Gaandeweg de dag zal de neerslag zich onder verder intensivering langs de Alpenzuidkant naar het oosten toe uitbreiden. Ook aangrenzend  inner-alpine gebieden kunnen van de neerslag gaan mee profiteren. Ten noorden van de hoofdkam zal de neerslag door de föhn eerst nog worden tegengehouden. Op nadering van het koufront zal in de loop van de dag van het westen uit de föhn weer gaan liggen en van west naar oost gaat het ook aan westelijke Alpennoordkant regenen en hogerop sneeuwen.


Actuele radarbeeld met eerste neerslag signalen in westen en zuiden (bron WetterOnline)

Met föhn kan de temperatuur in de dalen oplopen tot 10 a 12 graden, elders pendelt het kwik tussen de 0 en 10 graden (laagste waardes onder de Hochnebel). Het nulgraden niveaau varieert sterk, in het zuiden ligt het rond de 1300 meter en aan de noordkant aanvankelijk nog rond de 1800 meter, lokaal hier en daar zelfs rond 20000 a 2200m . Op 2000 meter hoogte pendelt het kwik tussen de -2 graden en 2 graden en op 3000 meter vriest het tussen de -5 en -8 graden. Interessant natuurlijk wat de sneeuwvalgrens gaat doen. Omdat ook nu weer de zuidkant grotendeels afgeschermd ligt van de zachte zuidwestelijke stroming en er hier geen föhn in het spel is kan het hier sneeuwen tot in de lagere delen. Algemeen ligt de sneeuwvalgrens er tussen de 500 en 800 meter. In de overige gebieden kan het eerst regenen tot een hoogte van 1200 a 1300 meter en lokaal in de nog zachtere lucht tijdelijk tot 1300 a 1600 meter. Met het instromen van de koudere lucht daalt de sneeuwvalgrens van het westen uit tot tot 1200 a 800 meter.


Mooie wolkenluchten boven een winters Sexten (Trentino-Zuid-Tirol). De komende
48 uur gaat er ook hier weer het nodige aan sneeuw bijvallen

Morgen vrijdag trekt het koufront met neerslag via de oostelijke Alpen naar het oosten verder. Terwijl het in het westen dan alweer meest droog is en opgeklaard kan het vooral langs de oostelijke Alpenzuidkant en in de Vorarlberg en Tirol nog regenen en boven de 800 a 1300 meter sneeuwen. In de namiddag en avond mag ook de noordkant (Salzburg, Steiermark) op nog wat regen en hogerop sneeuw rekenen, grotere hoeveelheden worden er hier echter niet berekend. In de nacht op zaterdag en zaterdag zitten we dan tijdelijk even in wat rustiger vaarwater voordat het "spelletje" zich gaat herhalen.
 
Veel sneeuw zuidkant
Het weekend zal een markante tweedeling te zien geven tussen noord en zuid. Terwijl het aan de Alpenzuidkant en aangrenzende gebieden gewoon winters is met steeds weer deels intensieve sneeuwval, krijgt de noordkant te maken met föhnige condities. Hier is het meest droog en föhnig opgeklaard en met föhn is eht opnieuw zeer zacht. Lokaal kan in de föhndalen de temperatuur oplopen tot 10 a 13 graden. In het zuiden pendelt de sneeuwvalgrens tussen de 500 en 1000 meter en deels gewoon tot in de dalen en het aangrenzende laagland. Aan de noordkant sneeuwt het wanneer het tot neerslag komt tussen de 1000 en 1500 meter.


WRF model met de cumulatieve neerslag (sneeuw) voor de komende 5 dagen, lokaal
komt het model tot dinsdag tot meer dan 150cm aan Neuschnee

De Alpenzuidkant krijgt dus weer een heuse dump om de oren met neerslaghoeveelheden tussen de 40 en 100mm tot zondagavond. Lokaal wordt er zelfs nog duidelijk meer berekend. Omgezet in sneeuw betekent dit tussen de 40 en 100cm sneeuw en lokaal bij gunstige Stau ook nog meer ! De overige gebieden moeten het doen met 5 tot 40mm waarbij de hoogste waardes gelden voor de westelijke Alpen en de laagste waardes voor het noord(oosten) van Oostenrijk.
 
Winterse setting maar (nog) geen winterse kou
Interessant worden de ontwikkelingen dan volgende week en met name wat de depressies gaan doen. Tussen winterse hogedruk boven Scandinavië en west Rusland en een ander hoog boven de Azoren worden de straalstroom en de depressies gedwongen om via west en midden Europa naar de Middellandse Zee af te buigen. Dinsdag zien we dat een laag van de Atlantische Oceaan  "afkoppelen" en via de Benelux tot boven Italië door schuiven. En volgende laag zal in de tweede helft van de weel vermoedelijk een zelfde koers volgen. Ofschoon er dinsdag al een poging wordt gedaan om via de achterdeur van het eerste laag koudere diepvries lucht die akelig dichtbij ligt, aan te tappen wil dat vooralsnog niet echt lukken. Dit komt omdat het tweed laag wat vanaf woensdag nadert aan de voorzijde eerst weer zachtere lucht vanuit het zuiden aan tapt.


Winterse setting zonder echte winterse kou, ECMWF donderdag volgende week

We zien dus een soort kat en muis spelletje ontstaan tussen zacht en koud. Concreet betekent dit dat de arctische lucht boven Scandinavië ons vooreerst niet zal kunnen bereiken, wel houden we steeds weer kans op neerslag die dan ook meer en meer aan de Alpennoordkant zal gaan vallen. Hoe dat precies zal gaan uitpakken valt met de kennis van vandaag helaas nog niet te zeggen. Reken volgende week op een sterk wisselvallige weer beeld waarbij tussen de 2 lagedrukgebieden een tussenhoog tijdelijk voor wat betere condities kan zorgen
 
Langere termijn
Tja, en dan de vraag of het überhaupt nog wat gaat worden met de winter in West Europa. Ik wil hier, ofschoon buiten het kader van het Alpenweer toch even dieper op ingaan. Zoals ik al schreef zien we op de weerkaarten eigenlijk een heel fraaie en ook winterse setting. Helaas vallen de puzzelstukjes nog steeds net verkeerd of beter gezegd passen niet om de winterse puzzel compleet te maken. Steeds weer die vervelende  fout lopende golf (straalstroom) met  zuidwestelijke hoogtestroming boven west en midden Europa en steeds weer die kou die zo dichtbij zit maar niet vanuit het noordoosten of oosten kan gaan binnenstromen. Toch voorzie ik voor volgende week ontwikkelingen die een overgang naar een kouder en winters weertype kunnen gaan inleiden.

Cruciaal ook nu weer de precieze koers van het tweede laag rond het midden van de week. Mocht dit gunstig gaan verlopen (zuidelijke koers) dan zou dit laag als trekpaard kunnen gaan dienen voor koudere lucht en  alsnog een blokkade in de steigers gaan zetten. Nog interessanter in het verdere verloop zijn de ontwikkelingen die zich afspelen in de omgeving van Canada en Groenland. Ook hier zien we signalen (afkoppelen koude pool richting IJsland -Scandinavië, zie kaart hieronder ) die op de langere termijn een overgang naar koud winterweer kunnen gaan inleiden. Hoe dan ook, volgende week wordt heel interessant en wellicht stevenen we eindelijk op een veel koudere winterse fase af.


ECMWF met interessante ontwikkelingen op de langere termijn

Tot zover voor dit moment, morgen zal Michael zijn kritische blik weer op het geheel geven en ik ben er zaterdag weer. Eventuele updates afhankelijk van de ontwikkelingen binnen de reacties. Fijne dag, ciao.

Waarschuwing
Het lawinegevaar is in grote delen van de Alpen deels "precair" code geel (2-matig) en code "oranje" (3 - wezenlijk) zijn van kracht.

ps: wilt  u automatisch de dagelijkse weerberichten ontvangen kies dan de optie "Volgen -meld u aan" rechts in de balk



Johann Geers,
Termen (Oberwallis, Zwitserland)

Geen opmerkingen: